Er rust geen zegen op het voornemen om de algemene beschouwingen voortaan bij de kadernota te houden en niet bij de begroting. Ook dit jaar kun je een kaderstellend debat niet met goed fatsoen voeren want het voorgestelde beleid van het college is gebaseerd op drijfzand en toont een nooit eerder vertoond structureel tekort zonder dat daarbij opties worden geleverd waarmee de begroting sluitend kan worden gemaakt en waarover de raad richting gevende uitspraken kan doen. Welke bezuinigingen zijn nog mogelijk na datgene dat het college zelf al voorstelt en waarvan sommige nogal discutabel zijn? Kunt dat aangeven?

Laten we de nota niet vaststellen, maar voor kennisgeving aannemen. Het is frustrerend dat de jaarrekening na de kadernota tot ons komt zodat de conclusies die daar uit kunnen worden getrokken niet kunnen meenemen bij de kadernota. Hoe kunnen wij als raad nu met goed onderbouwde voorstellen komen als de mogelijke dekking daarvoor boterzacht is?

We hebben als raad bij de zienswijze over de begroting van OVER een grote broek aangetrokken. Vergeleken met deze nota is die begroting echter een toonbeeld van duidelijkheid en degelijkheid.

Voorzitter, het college heeft geen visies, maar koopt  ze in 2020 want de kadernota staat vol met onderzoeken  en voorgenomen visieontwikkeling. Een SMART geformuleerd beeld van wat er echt tot stand zal komen ontbreekt.

  1. Hierover willen wij alleen kwijt dat het voor de klantgerichtheid belangrijk is dat de mensen waarmee onze burgers contact hebben weten waar Oostzaan ligt en hoe ons dorp in elkaar steekt. Ons bereiken berichten dat dat nu niet altijd het geval is. Een goede introductie in het dorp waarvoor je werkt moet toch te organiseren zijn. Ook is er nog wel eens een kastje en muur signaal.
  1. Ruimtelijke ontwikkeling.
    Als je zelf een visie hebt, is minder onderzoek nodig. Er is al jaren duidelijk welke woonbehoeften er zijn. We moeten iets bieden aan starters en doorstromers. De behoefte aan betaalbare huur- en koopwoningen is evident in deze tijd van nieuwe woningnood. Dure woningen hebben we niet nodig, die zijn er al genoeg. Wel zien wij verdringing op die markt. Oostzaanse kopers kunnen  vaak niet opbieden tegen kopers van buiten. Welke maatregelen zijn daartegen mogelijk?
    Bij het maken van prestatieafspraken met de woningbouwverenigingen moet de gemeente wel wat te bieden hebben. Waar denkt u aan? Een actief grondbeleid is daarbij noodzaak! Voorts bereikten ons signalen dat de WOV eerder tegenwerking ervaart van de gemeente bij bijvoorbeeld het opsporen van illegale onderhuur dan het oplossingsgericht samenwerken dat een slogan van dit college is. Dat geldt ook voor burgers die iets willen doen met begeleid wonen op eigen erf. Die lopen vast in regelzucht dus het denken in oplossingen is nog niet overal doorgedrongen.

    Ook is regionale samenwerking geboden. We mogen graag onze huurwoningen beschikbaar houden voor onze eigen woningzoekenden, maar dat mag niet leiden tot verminderde kansen voor Oostzaners op de regionale huurmarkt.
    Duurzaamheid: We hebben bij de behandeling van de begroting en tarievennota gemerkt dat deze coalitie geen behoefte heeft aan concrete maatregelen die een steuntje bieden aan burgers die hun woning willen verduurzamen. Bij de discussie over de meer investering in de ‘starterswoningen’ bij Voet bleek dat zonnepanelen wel degelijk een invloed hebben op de koopprijs en dus op de WOZ-waarde. Geef burgers en coöperaties  die daarin willen investeren een steuntje in de rug!
  1. Sociaal Domein.
    De tekst van dit programma roept het beeld op dat tussen 2015 en 2020 de vormgeving van de transitie grote gebreken op beleidsniveau heeft gekend. Die vormgeving had al bij de start in 2015 klaar moeten zijn en nu gaat men in 2020 werken aan de ontwikkeling van integraal beleid. De mogelijkheid tot ontschotting en integratie was één van de argumenten voor de decentralisaties. Die zijn dus nog niet uitgevoerd, in tegenstelling tot de stelling in de nota op bladzijde 11.
    Kennelijk is het beleid tot nu toe onvoldoende effectief, niet resultaat gericht, niet integraal en onvoldoende efficiënt geweest. Die kan het vorige college in zijn zak steken!

    Ondanks de positieve klantwaardering lijkt het jeugdteam er een potje van te hebben gemaakt. Er moet worden  ingegrepen met intensivering van monitoring en sturing. Meer uitgebreide rapportages zetten de leden van het team meer achter het bureau, waardoor er minder tijd voor de cliënten overblijft. Dit terwijl de vraag stijgt.
    Als je ziet met welke voornemens men het hoofddoel Zelfredzaamheid wordt nagestreefd lijkt kostenbeheersing het echte hoofddoel te zijn.
  1. Maatschappelijke participatie.
    Voor nu één vraag: Wanneer komt de actualisering van het jongerenbeleid aan de orde?

  2. Leefomgeving.
    Naast de jeugdhulp blijken ook de kosten voor de projecten Zuideinde en Kerkstraat volstrekt verkeerd te zijn begroot. Of beter gezegd: Het college geeft veel meer geld uit dan de raad in eerdere begrotingen ter beschikking heeft gesteld. Dit gevoegd bij de kosten voor het project Kerkbuurt  dat in de langetermijnplanning helemaal nog niet aan de orde was en dat het probleem met betrekking tot verkeersveiligheid waarvoor het naar voren is gehaald niet heeft opgelost, wekt bij ons de indruk dat het college niet bepaald verantwoord omgaat met de beschikbare belastingcenten.

    De raad is budgetverantwoordelijk, maar kan door de wijze waarop bij de projecten de burgerparticipatie is aangepakt aan het eind van de pijplijn alleen maar ja of ja zeggen tegen plannen met een blanco cheque. Ook dat draagt bij aan een niet sluitende kadernota. Daar wordt onze toezichthouder, de provincie, ook niet blij van.
    Kijk bij het project Kerkstraat naar mogelijkheden om verdere groteske budgetoverschrijdingen te voorkomen. Het gaat niet alleen om prijsontwikkeling maar vooral ook de kosten die verbonden zijn aan de toeters en bellen waarmee in het oorspronkelijke budget voor sober groot onderhoud geen rekening is gehouden. Pak het SMART, LEAN, effectief, efficiënt en resultaatgericht aan!
  1. Bestuur en organisatie.
    Het tekort op de kadernota voorspelt niet veel goeds. De verwachting is dat ons nog diverse tegenvallers ten deel zullen vallen. De VNG heeft al aangetoond dat de beloofde extra middelen voor de jeugdzorg te kort schieten. Bovendien zijn ze vooralsnog tijdelijk. Het trap op trap af principe tendeert  naar een neerwaartse richting en deze coalitie en  de vorige hebben een gat in de hand. Jaar in jaar uit moet een forse greep in de reserves worden gedaan om budgetoverschrijdingen te dekken.

Voorzitter, Mijn hoop is gevestigd op de gelouterde en gewaardeerde portefeuillehouder financiën  om tot een dekkend en gelijk ook maatschappelijk verantwoord begrotingsvoorstel te komen. In de risicoparagraaf  is het volgende bemoedigende voornemen te vinden op pagina 27: ‘ De uitgaven reëel begroten (…), waardoor de kans op  een overschrijding  minimaal wordt’.

Dat is nu precies het punt dat deze coalitie ter harte moet nemen.

Rest mij nog onze dank uit te spreken voor het vele werk dat college en organisatie verrichten voor Oostzaan. Wij vinden het wantrouwen waarmee de VVD-fractie OVER-gemeenten benadert misplaatst en roepen een ieder op om in een positieve samenwerking het ideaal van behoud van zelfstandigheid voor Oostzaan en Wormerland te verwezenlijken. Dat is op zich al moeilijk genoeg.

Eelco Taams – PvdA Oostzaan

­